"Kim Yaptı?" Mea Kitap etiketiyle yayımlandı

Songül BOZACI

Masumiyetin sorgulandığı ve adil yargılanmanın önemini anlatan 'Kim Yaptı?' hukukçu Elisa Hoven ve yazar Juli Zeh'in imzasını taşıyor. Başak Sözer'in çevirdiği kitap "Mea Kitap" etiketiyle okurlarıyla buluştu.

Günümüz çocukları için adil yargılanma sürecine kendi deneyimlerinden bir bakış attırmayı sağlayan bir hikâye olmuş. Aynı zamanda suç ve suçlu tanımlarını ve masumiyet karinesi hakkında temel bilgi sahip olmalarını sağlayan bir yaklaşım ile yazılmış. Çünkü yazarların ikisi de hukuk alanında deneyimli isimler. 

Çocukların bu süreci yetişkinlerin yardımı olmadan kendi sorgulamaları ve öğrenme becerileri ile çözümlemiş olmaları hem onların büyüme süreçlerine büyük katkı hem de yaparak, deneyerek öğrenmeleri için güzel bir deneyim zemini. Sorun çözme becerilerini destekleyen bu yaklaşımda aslında bir nevi öğretmenlerin okul sürecinde nasıl da her şeye yetemediklerini yanı başında yaşanan olayların farkında dahi olmadıklarının da altını çizen bir sorgulama var. Alınan pedagojik yaklaşım kararlarında aslında gerçekten çocukların neye ihtiyacı var tam olarak hesaplanmış değil. Rekabetçi olmalarına yönlendiriyor diye çocukların en sevdikleri sporların yasaklanmış olması dahi buna güzel örnek. Ama aynı çocuklar yeni çocuklara zorbalık yaptıklarında bunun görünmez olması büyük soru işareti.

EN İYİYİ YAPMA DERDİ

Sınıfın en popüler öğrencisinin annesi de sandviç yapma sürecini bir yarışa çevirmiş aslında. En iyi yapmak gibi bir derdi var. Tam da böyle bir süreçte bu en lezzetli en şahane sandviçler sınıfta kimsenin olmadığı zaman diliminde çalınıyor ve sadece aynı kişinin sandviçi hedef alınıyor. Süreç bundan sonra her çocuğun aşina olduğu bir noktaya evriliyor. 

Sınıfa yeni dahil olmuş olan ve hiç arkadaşı olmayan doğa ile bağ kurmuş olan öğrencinin hedef tahtasına konulmuş olması, vekil öğretmenin sorunu çok irdelemeden tüm sınıfı etkileyen bir men etme cezası vermesi çocukların bu süreci kendi sonuçlandırmaları için harekete geçmelerini sağlıyor.

SOSYAL MEDYA VE ZORBALIK

Sosyal medya aracılığıyla zorbalığın nasıl da hızla yayıldığını çok net görebiliyoruz hikâyeyi okuduğumuzda. Bu sürece maruz kalan kişinin gerçekten suçlu olup olmadığını araştırmadan kulaktan dolma bilgilerle yaftalanmış olması birçoğu için yeterli. Çocuklarda durum böyle iken yetişkinlerde de tam olarak böyle değil mi? 

Suçlu ve şüpheli kavramlarını anlamaları ve adil yargılanma süreçlerine dair bilgilenmeleri için oldukça iyi bir kitap diyebilirim. Hatta kitaptan yola çıkarak her sınıf kendi mahkeme sürecini kurgulayarak ortaya iyi bir tiyatro oyunu dahi çıkartabilir diye düşünüyorum. Kavramların peşine düşerek (kitabın sonunda bazı kavramların temel açıklamaları yer alıyor) felsefi tartışma oturumları yapılabilir. Suç nedir? Suçlu kişilerin hakları var mıdır? Adil yargılanma nasıl gerçekleşir? gibi soruların peşine düşüldüğünde sürece dair güzel fikirler ve öğrenmeler olacaktır. 

HER ÇOCUK OKUMALI

Çocukların bu öğrenme deneyiminde kendi olma süreçlerinin de görünür olması sanırım kitabı daha bir anlamlı hale getiriyor diyebilirim. Kişiliklerinin oturmasında aldıkları ve tutundukları tavır büyüme süreçlerinde sağlam dayanakları oluşturmasında en büyük adım olduğundan her çocuğun okuması dileğiyle. Kulaktan dolma bilgiler yerine bir konuyu enine boyuna anlamlandırmak için sorulması gereken tüm soruların doğru sorulduğu zamanlar sarsın hepimizi. 

Son olarak kitap karakterlerin orijinal isimlerinin çevrilmesine bir ben mi karşıyım diye meraktayım. Çocukların yabancı isimleri okuyamaması gibi bir durum kabul edilemez. İstedikleri gibi ismi telaffuz etsinler diye düşünüyorum. Keyifli okumalar olsun…